zondag 24 mei 2015

Variatie als motivatie

Ik werk 4/5, al jaren lang. Op mijn leeftijd (54) noemt men dat in België een "landingsbaan". Dat houdt ook in dat ik 4 dagen per week met de fiets de 23 km woon-werk-afstand afleg. Elke keer weer.

Daarbij komt het toevallig zo uit dat er een echt aangename en veilige route beschikbaar is voor een heel groot deel van mijn traject, namelijk 12 km langs een jaagpad. Het blijft echter zo dat dit inhoudt dat pakweg 16 dagen per maand hetzelfde traject afgelegd wordt. Heen en terug wordt dat 32 keer per maand langs dezelfde route rijden.

Er is de wisseling van de seizoenen, het altijd variërende weer, de onverwachte hindernissen (wegenwerken, omgewaaide bomen, ...) en zo zijn er nog ontelbare kleine variaties. Maar toch...

Om het voor mezelf boeiend te houden en dus motiverend om die tocht elke keer weer aan te vatten, moet ik voor variatie zorgen. Dat kan door af en toe een andere weg te nemen. Zeg maar: linksaf aan de stadsgrens - dus langs de stadsrand - of rechtsaf en dan eerder door het centrum. Dat kan door hier en daar met mezelf in competitie te gaan: hoe snel zou het kunnen, hoe hoog kan ik het gemiddelde krijgen, ... Zo'n zaken.

Het kan ook door af en toe eens van fiets te wisselen, indien het weer dat toelaat.


Donderdag was een vrij mooie, zij het frisse, dag. Bij het opstaan was de hemel al stralend blauw. De vroege zon (6u30) gaf alles een mooie kleur en er was weinig wind. Weer voor de Seiran dus. Die laat me ook toe om het jaagpad op de rechteroever te volgen, dat te smal en te slecht is voor velomobielen. Meteen verandert het perspectief. Meteen kruis je andere fietsers.


Meer is niet nodig om er weer van te kunnen genieten. Hoe degelijk een Orca ook afgewerkt is, het blijft een velomobiel en dus vrij luidruchtig. Op de Seiran (of voordien op de Kobra) rij ik veel stiller en dus zijn er meer omgevingsgeluiden te horen: merels en lijsters die een lentelied fluiten, een koekoek ergens in een boom, kikkers in een poel, ... Dat hoor je niet vanuit de velomobiel.

Daar moet ik dan wel bij aanvaarden dat het minder snel gaat en dat de rit dus langer duurt.

vrijdag 22 mei 2015

Minivizier voor de Orca: de handleiding

Versie 2.0 van het minivizier valt heel erg mee.


Het ontwerp past, naar mijn mening, bij de strakke lijnen van de Orca.
Belangrijker nog: het doe wat het moet.

Net zoals versie 1 leidt het de luchtstroom over mijn hoofd, waardoor het veel stiller rijden wordt en waardoor ook irritante vliegjes en stofjes over mijn hoofd geleid worden.
Maar - heel belangrijk - versie 2 houdt ook de regen buiten. Dat wil zeggen: waar het water bij het eerste ontwerp tussen de kap en het vizier naar binnen druppelde, kan dat nu niet meer.
En tenslotte is de bevestiging met zuignappen helemaal zoals het hoort. Het houdt - wat moet - en het laat geen sporen na op de kap.

Dus is versie 2.0 voor mij goedgekeurd.

Voor wie voor zijn Orca ook zo'n ruitje wil, volgt hieronder een handleiding.

Het nodige materiaal:
  • een stuk polycarbonaat van 300 x 100 mm, 1 mm dik
  • drie zuignappen
In mijn geval was het vizier voorgesneden (stockrest van het vizier dat bij WAW 3 gebruikt werd. De vorm heb ik ingescand.


Grootste lengte: 286 mm
Grootste breedtez: 75 mm

De zuignappen zijn dezelfde die Flevobike gebruikt bij de schuimkap voor de Orca. Ze zien er zo uit.


Het enige wat nog moest gebeuren, was het ombuigen van de lippen voor het vizier. Dat deed ik met een verfstripper met spleetvormige opening. Daarmee wordt het polycarbonaat plaatselijk opgewarmd - handschoenen gebruiken! - tot het flexibel wordt, waarna het in de juiste hoe gebogen wordt.

De gaatjes voor de zuignappen ruimde ik tot ze 4 mm groot waren. Gewoon uitboren met een gepaste boor, meer hoef je niet te doen.

De middelste zuignap positioneer je zowat 5 cm voor de opening in de kap en met de twee buitenste bepaal je de buiging van het vizier.

Het leuke eraan is dat je de grote ventilatieopening in je kap behoudt, met het bijhorende ruime zicht, maar dat je wel de rijwind wegleidt.

maandag 18 mei 2015

CV

Neen, niet "curriculum vitae", maar wel Cycle Vision: de jaarlijkse bedevaart van ligfietsers van alle slag naar Venray in Nederland. Alleen is het nu uitgebreid tot alle soorten fietsen en dat vind ik nog veel beter.

Ik ken het al jaren, maar tot nog toe bleef het bij "ooit bij te wonen". Het is namelijk zo dat CV tot nu altijd samenvalt met examens van de lieverds. Ik ben papa voor alles, dus is het mijn verantwoordelijkheid om ze hierbij mentaal bij te staan, toch?

Nu is dochterlief afgestudeerd (al twee keer eigenlijk: ze heeft twee diploma's) en zoonlief is wellicht oud (en wijs?) genoeg om even alleen te kunnen zijn, dus zit CV er deze keer wel in. Temeer omdat ik een vriendelijke uitnodiging kreeg om over de Orca te vertellen... Twee keer dan nog: "en daarom rijd ik met een Orca"! Daarop kon ik geen neen zeggen.

Daarom rijd ik met een Orca

Er is dus een extra motivatie om daarheen te trekken. Met de Orca, dat spreekt voor zich.

Gent - Venray: 200 km volgens Google Maps. Prima te doen en vooral: de kans is groot dat ik niet de enige zal zijn die vanuit Vlaanderen naar Venray trekt, dus we zullen het wellicht in konvooi doen.

Het wordt meteen met alles erop en eraan: op de biker camping en van vrijdag tot maandag.

Zoals Paul al liet weten: de organisatie ziet het groter dan voorheen en dat kan prima worden. Ligfietsers zijn tenslotte geen select clubje, maar gewoon fietsers, zij het met een iets afwijkende vorm van fiets.

Tot slot nog een vraag aan de medebloggers: indien er interesse voor is, kan de organisatie voorzien in een meeting point, zodat we het urenlang over blogs kunnen hebben. Wie dat (ook) ziet zitten, geeft me maar een seintje.

zondag 17 mei 2015

Minivizier 2.0

Het begon zo: een Orca ziet er veel beter uit zonder velomobieldakje, maar de luchtstroom wordt dan niet meer onderbroken. Een onaangenaam gevolg is dat de rijwind buldert in je oren en op termijn kan zoiets erg schadelijk zijn.

Oordopjes kunnen dit oplossen, maar stofjes en insecten blijven je bekogelen.

Op Quests, Strada's en Mango's wordt een "Botter-schermpje" gebruikt tot grote tevredenheid van de eigenaars. Helaas: door de andere vorm van de kap bij een Versatile/Orca, kan dat niet zomaar overgenomen worden. Het idee wel, maar de vorm niet, want de goten achter de spiegels  en de bulten ervoor verhinderen dat.

Dus maakte ik een eigen interpretatie op basis van een viziertje dat op de WAW 3.0 gebruikt werd onder het cabriodak.




Dit is gemaakt uit vrij dik perspex, dus het moest wat bijgeplooid worden om binnen de opening van de Orca te passen. Zag er geweldig uit en het resultaat was echt spectaculair.


Die versie had echter één belangrijk nadeel: zodra het wat regende, liep het water langs het schermpje naar beneden en druppelde zo op mij. Het was dus voor verbetering vatbaar.

De vereisten, op basis van de ervaringen:
  • moet buiten de opstaande rand komen
  • plaatsen en wegnemen mag geen sporen nalaten

Hier is dus versie 2.0



De basis is eenzelfde vizier, maar het enige wat nu geplooid werd, zijn de lippen voor de zuignappen. Op die manier kan het geheel mooi vlak blijven en da's net zo handig om weg te bergen. Door het gebruik van zuignappen is er geen spoor te zien van de bevestiging als de deflector weggenomen is.
De zuignappen zijn dezelfde als voor de schuimkap van Flevobike.

zaterdag 16 mei 2015

Kettingreactie

of om het met een tv-titel te zeggen: "per seconde wijzer".

Het zit zo: onlangs nam ik dochterlief haar vehikel onder handen. De winterbanden (Conti Winter 2) gingen eraf en de gewone banden kwamen in de plaats. Toen zag ik dat het achterste spatbord gescheurd was, dus werd ook dat vervangen door een gerecupereerd exemplaar in goede staat. Omdat het achterwiel er toch uit moest om de band te wisselen, kwam dat mooi uit.

Terwijl ik toch bezig was, werd de ketting met een zeepsopje en een borstel gereinigd en opnieuw gesmeerd. Al bij al was het een mooie klus, dacht ik...

Een paar dagen later kwamen de klachten: haar pedalen sloegen door en de fiets veranderde spontaan van versnelling. Pedalen die doorslaan als je er kracht op zet, dat kan pijnlijk worden. Letterlijk: schenen die tegen pedalen terechtkomen, bijvoorbeeld. Het duidt ook op een probleem. Alleen: de voorbije week was er geen moment dat we samen thuis waren en als dochterlief weg is, is haar fiets mee. Geen kans om het na te kijken.
Tijdens het weekend kon dat dan wel. Het was snel duidelijk: het middelste kettingblad was op. Als de tanden punten vertonen, die dan nog lichtjes één kant op wijzen - "haaientanden" noemen we dat -, is het de hoogste tijd om te vervangen.

Jan stapte dus op de fiets en reed naar de "LBS" (zijnde "local bike shop" ofte de lokale fietsenhandelaar) om een nieuwe crankset annex kettingbladen.


Het kader is nog origineel, net als het stuur en zadel...
Op zich houdt dat vervangen niet veel in, op voorwaarde dat je over het juiste materiaal beschikt. Wat sleutels en een cranktrekker volstaan hiervoor. De rechtercrank ging eraf en de nieuwe, inclusief kettingbladen, kwam erop.

Het volgende probleem was dat de pedaal muurvast zat op de oude crank. Wat kruipolie en enkele uren wachten loste dit op.

Af en toe blijkt dat vooruitkijken en -denken niet mijn sterkste kant is, want achteraf gezien had ik het kunnen weten: de ketting was ook helemaal versleten. Jan moest dus weer de fiets op om een nieuwe ketting te halen. Een eenvoudige KMC X8 zou volstaan.
De oude ketting ging eraf. Bij een versleten ketting is het de moeite niet om het slotje te zoeken, dus die werd met een kettingpons opengemaakt. De nieuwe werd opgelegd en met de meegeleverde "missing link" gesloten.


Nieuwe crank, nieuwe kettingbladen en ketting
Toen kwam de testrit en het volgende probleem: de fiets gaf een enorme weerstand. Eerst dacht ik dat dit wel goed zou komen met enkele keren trappen, maar dat was niet het geval. Na de opties bekeken te hebben, besloot ik dat de bracketas en de cranks toch niet compatibel waren, hoewel het wel zo leek: de crank schoof te ver over de as - de opening was dus te groot -, waardoor het kleinste kettingblad tegen de achtervork sleept...
Bizar: Taiwanese cranks (Sunracer, onderdeel van het huidige Sturmey Archer) op een Shimano bottom bracket, maar toch was het niet compatibel...


"Made in Taiwan": crankset en bottom bracket
De "bottom bracket" moest er dan ook maar uit. Die was 111 mm breed en werd vervangen door een 122 mm exemplaar, waardoor de cranks weer op hun originele plaats kwamen en de kettinglijn ook weer in orde was.


Oude en nieuwe bottom bracket
Weer werd de fiets getest en toen bleek de derde versnelling door te slaan: dat tandwiel in de cassette zag er ook niet goed uit...


De "oude" cassette, geïnstalleerd in juni 2012
De cassette is een Shimano CS-HG50 8 speed 12-21, met dicht bij elkaar liggende verhoudingen. In de voorraad lag een nog bruikbare CS-HG71 11-32. Daar kan al mee geëxperimenteerd worden. De sprongen zijn heel wat groter, maar het bereik evenzeer.


Alle vervangen onderdelen
We zijn er nog niet en ik heb weer iets bijgeleerd: wachten tot dochterlief zegt dat iets fout zit, is veel te laat.

Nu is het wachten op haar oordeel. Omdat ik haar al haar hele leven ken, weet ik de uitkomst eigenlijk al: ze is nogal behoudsgezind, dus de vroegere cassette zal beter geweest zijn.

Tot slot: wat is in de loop van de jaren vervangen op deze fiets
  • voornaaf (en eerst het hele voorwiel) met naafdynamo (komt van een Oxford Campus)
  • voorvelg (eerst was een oude velg gericht, tot de las loskwam)
  • koplamp: Philips SafeRide LED 60 lux
  • achterlicht: Philips Lumiring (allebei gevoed door de naafdynamo)
  • achterwiel: oude 7-speed body was niet compatibel met actuele cassettes
  • remmen: cantilevers vervangen door V-brakes
  • remhendels
  • cranks, ketting, cassette (normaal onderhoud)
  • achterderailleur
  • verstellers voor en achterderailleur
  • bottom bracket (compatibiliteitsprobleem)
  • achterspatbord (gescheurd)
  • zijsteun
Een fietsenmaker zal waarschijnlijk hier niet aan beginnen: het kost wellicht meer - werkuren en onderdelen - dan een nieuwe fiets.

donderdag 14 mei 2015

Eerste echte onderhoudswerk

De E-Orca heeft er ondertussen 18.000 km op zitten. 18.000 km met af en toe een lekke band, meer niet. Tot een tweetal weken geleden de fiets krakende geluiden maakte, bij elke bocht, bij elk putje of bultje in de weg. Het geluid kwam van rechtsvoor, meer kon ik niet zomaar determineren.

Vanmorgen ging het rechterwiel eraf en met wat duwen en wringen werd de bron gevonden: het voorste kogelkopje, zowat onder de fiets.

Het wiel verwijderd en de spoorstang losgemaakt
Om daarbij te kunnen moet enkel één moer binnenin losgemaakt worden. Met wat siliconenspray werd het inwendige weer gesmeerd.


Nu is het afwachten of dat voldoende is. De kans bestaat dat het gekraak over enkele weken weerkeert en dan zal er niets anders op zitten dan het stuk te vervangen.

Wordt ongetwijfeld vervolgd

dinsdag 12 mei 2015

Stokken in de wielen

Woon-werk fietsen betekent dat je dag in dag uit zowat dezelfde route fietst, twee keer per dag maar liefst. Je kunt wel wat variëren, maar omdat begin- en eindpunt vastliggen, is dat variëren meestal erg beperkt.

Wil je een beetje afwisseling, dan moet je die niet in de routes zoeken, maar eerder in de beleving. Dakje erop, dakje eraf; een keer met de Seiran voor de afwisseling. Zo'n zaken houden me gemotiveerd en alert.
De afwisseling zit ook in de omgeving: de geluiden van de natuur en - vervelender, maar het is zo - die door de mens veroorzaakt. De geuren: idem dito. De kleuren die met de seizoenen mee veranderen. Niks spectaculairs, maar het zorgt er wel voor dat er geen twee ritten gelijk verlopen.

De geur van vers gemaaid gras en bloeiende planten

Drukker op de Schelde dan erlangs
Gisteravond had ik alles mee: een stevige wind van schuin achter, een aangename + 20 ° C, "goede benen" en alles wat erbij hoort. Jan was klaar om het persoonlijke snelheidsrecord scherper te stellen. Langs het jaagpad werd de snelheid langzaam opgevoerd - er is tijd en afstand genoeg - en ik zag de snelheidsmeter alras interessantere waarden aanduiden: van 35 - wat eerder normaal is - ging het naar 40, naar 45 en ik zag het getal 50 al aankomen... Helaas: in de verte ontwaarde ik een brede paardenkont met een ruiter in strak witte polo. Nog meer helaas: paard en ruiter reden in dezelfde richting als de voortrazende Orca.

Elke velonaut weet het: paarden en velomobielen zijn niet compatibel. Zelf heb ik het al meermaals gemerkt: zelfs als het paard op meer dan 100 m stond, zorgde het rare witte ding voor paniek. Op hol slaan, steigeren, de ruiter proberen af te werpen, ... je ziet het allemaal.

De snelheidsmeter duidde dus alweer dalende snelheden aan, tot ik stapvoets achter het beest liep. Even claxonneren deed het paard zenuwachtig heen en weer wippen, maar de ruiter keek niet op of om. Even verder toeterde ik iets langer en de ruiter deed teken: "passeer maar". No way: ik zag het paardenhoofd al voortdurend van links naar rechts zwenken om het rare ding toch maar in het oog te houden en af en toe ging het ruim een meter van de route af. De ruiter dacht dan wel dat hij het dier kon bedwingen, maar ik had er twijfels over. Als het dier ervoor zou kiezen om de dijk af te denderen, was het de ruiter zijn probleem, maar ik wil toch liever geen paard tegen de Orca op zien knallen.

Ik vroeg de ruiter dus om bij de eerste gelegenheid een veldweg in te gaan en even te wachten. Jammer genoeg was die volgende veldweg een heel eind verder, minstens anderhalve kilometer. Daar kon ik voorzichtig voorbij, waarna het tempo eindelijk weer naar normale waarden kon.

De recordpoging zal voor een andere keer zijn.