... en dus -1?

Nu de Seiran er staat, moet nog een knoop doorgehakt worden. Een fiets die niet rijdt, is zonde. Met de Seiran zal de Kobra wellicht veel minder kilometers maken. Daar bovenop is het alweer een extra fiets in de garage en het aantal vierkante meters is beperkt.

Dus zoekt de Kobra een nieuw, liefhebbende eigenaar om samen veel aangename uren op de weg door te brengen.

Laat me die fiets nog even kort voorstellen.

Dit is de staat waarin de Valenteyn Kobra bij me terechtkwam. Lichtjes onderkomen, wegens opgeslagen in een (vochtige) kelder. Dit vroeg om een grondige aanpak. Het resultaat zie je hieronder.

De trapboom was vast. Dat is aangepast, zodat die instelbaar werd.

Het frame werd tot op het blanke staal afgeschuurd, in een antiroest grondlaag gestoken en dan met twee lagen tweecomponentenlak gespoten (signaalgeel).

De achterrem voldeed niet en werd vervangen door een Tektro racerem.

De cranks waren ook niet meer in orde. De set die in de plaats kwam, is er eentje van Miche (Young) met 160 mm cranks.

Ook de derailleur had zijn beste tijd gekend. Een Shimano Sora racederailleur kwam in de plaats.

Om het probleem van de steeds aflopende en sterk slingerende ketting te verhelpen (zie twee foto's hierboven), kwam er een eindje kettingbuis over. Daarmee was ook dat van de baan.

Om af te ronden nog een beeld van de Kobra in de dagelijkse outfit.

Als extraatje komen er twee nagelnieuwe Schwalbe Durano 28-451 bij. 
Nog wat "speciallekes":

• 8-speed cassette, maar 7-speed shifter. De 8-speed shifter krijg je erbij.
• twee bladen vooraan, voor "bio-shifting" (ketting met de hand verleggen)
• door de naast het wiel lopende ketting: grote draaicirkel
• ik zou zeggen: geen fiets voor beginners, maar wel erg snel en leuk om mee te rijden
• B+M Cycle Star spiegel
• mono voorvork

Ik zal de markt laten spelen en dus zien wat de liefhebber ervoor over heeft. Graag wel minimum € 400 voor dit unieke stuk.

Genieten met de Kobra

Lente! Een stralend blauwe hemel verwelkomt me bij het opstaan en de temperatuur is al heel behoorlijk. Perfect eigenlijk om te fietsen.

Met zo'n weer laat ik graag de E-Orca in de garage en dan neem ik de Kobra om de woon-werk verplaatsing te maken. Het is altijd verrassend hoe snel het kan met een twintig jaar oude lage racer!

De Kobra poseert gewillig

De weg heen was vooral genieten van het uitzicht. Met de Kobra kan ik het pad aan de rechteroever van de Schelde volgen. Dat is in veel mindere staat dan de andere kant: voor een heel eind zijn het twee asfaltsporen met een strook gras en planten ertussen. Met de velomobiel is dat lastig rijden, maar met de lage racer vormt dit geen probleem, zo lang er geen putten in liggen. Eens aan de andere kant rijden, geeft ook een ander zicht op de route.

Mooi zicht op de opkomende zon

De Schelde 's morgens vroeg (5u30 zonnetijd)

Vanmorgen lag het gemiddelde, toen ik op het werk aankwam, net boven 28 km/u en toen ik vanavond weer thuis was, wees het ruim 30 km/u aan. Dat is bijna even snel als met de velomobiel! (Eigenlijk moet ik wel nog even controleren of de Sigma fietscomputer wel de juiste snelheid aangeeft.)

Snelheden zijn altijd moeilijk. Je kunt enkel onderling vergelijken op hetzelfde traject. Dat betekent dat voor anderen 30 km als gemiddelde erg traag of net erg snel kan lijken.

Vandaag kwam er ook weer een nieuwe ervaring bij. Daarvoor moet je alweer ruim een halve eeuw op deze aarbol rondlopen (eigenlijk vooral fietsen)... 
Vanavond, op de weg terug, zag ik op het jaagpad in de spiegel een koppel wielertoeristen naderen. Mijn snelheid benaderde op dat moment 40 km/u. Gedurende een drie of vier km bleven de heren in mijn wiel, met een tempo variërend tussen 38 en 40 km/u. Dan vond ik het welletjes en ik vertraagde. Ze waren zo bereidwillig om de kop over te nemen en zo konden we in waaier rijden. Dat had ik nog nooit gedaan. Makkelijk! Het tempo werd licht gedrukt, naar 36 à 37 km/u - dat vond ik wat flauw -, maar het voelde heel relaxt aan in het zog van andere fietsers. Zo ging het door tot het einde van het jaagpad en zo schoot het ook wel op! Dat helpt natuurlijk ook om het gemiddelde op te trekken.

Met zo'n weer, zo'n fiets en die snelheden heb je geen velomobiel nodig. Het blijft dus leuk dat zo'n oude racer het helemaal niet slecht doet (ik heb het over de fiets).

Proudly presented: Valenteyn Kobra

Voor trouwe volgers is dit geen nieuws: een korte geschiedenis van mijn Valenteyn Kobra.

Die heb ik aangekocht op 14 juli 2012 voor €100. De Kobra stond in een kelder, vol roest en uiteraard met lege banden.

De Kobra zoals hij uit de kelder kwam

Meindert Valenteyn is een Nederlander die occasioneel ligfietsen bouwde. De Kobra was ook zo'n uniek exemplaar, vermoedelijk op bestelling en op maat gebouwd, want er zijn geen afstelmogelijkheden voorzien. Dit is er een met een 451 voorwiel en een 622 achteraan. Het frame is uit staal gemaakt, met stevige driehoekverbindingen. Er is een monovork in gezet en voor de liggende vork achteraan is een oude voorvork van een "bukker" gerecycleerd.

Liggende vork: een gerecycleerde voorvork

Monovork vooraan, met ketting vlak langs het wiel

De geschiedenis van de fiets, zoals die me verteld werd, is dat deze gebruikt werd in de jaren '90 van de vorige eeuw voor indoorraces op kartingcircuits. De rijtechniek hiervoor is bijzonder, want doordat de ketting langs het voorwiel loopt, is de draaicirkel erg groot. We rekenden ooit eens uit dat de maximale stuuruitslag 15° bedraagt en dat betekent een draaicirkel zoals bij een Quest.

Fase 1

Juli 2012
In eerste instantie wordt de fiets weer rijdbaar gemaakt voor een test: de ketting wordt met fijne olie gesmeerd en het oppervlakkige roest komt er meteen af (diezelfde ketting ligt er nog steeds op) en de banden worden op druk gezet. De voorband, een oude IRC, is op: er zitten scheuren in de wangen. De testrit brengt enkele zaken aan het licht:

• de fiets is duidelijk te groot voor mij
• het enige kettingwiel in de hele kettinglijn maakt lawaai als een oude naaimachine
• de ketting loopt er voortdurend af
• de banden moeten dringend vervangen worden

Fase 2

Nog altijd juli 2012: de fiets is te groot voor mijn 1m70, dus moet ik zoeken naar middelen om er iets bruikbaars van te maken.

• Omdat het zitje niet verstelbaar is, knutsel ik iets met een aluminium balkje en steunen achteraan, zodat ik dichter bij de trappers zit. 
• Tegelijk vervang ik de originele cranks door 160 mm Miche Young exemplaren met een dubbel blad.
• Het kettinggeleidewiel is versleten, net als de lager erin. Beide worden vervangen.

Het zitje hoger plaatsen

Ook de achterkant moet vooruit bewegen

Nu kan ik fietsen met de Kobra in een voorlopig bruikbare configuratie. Het is niet ideaal, maar om te ervaren of die fiets gebruikt zal worden, is het voldoende.

Fase 3

September 2012
Het lijkt erop dat ermee gereden zal worden, dus worden een aantal elementen die aan vernieuwing toe zijn vervangen:

• Nieuwe achterderailleur (Shimano Sora)
• Een nieuwe voorband (Schwalbe Durano 28-451)
• Een nieuwe achterband (Continental Grand Prix 28-622)

In die configuratie wordt de fiets gebruikt gedurende de rest van dat jaar.

Fase 4: grote werken

In de winter van 2012-2013 wordt de Kobra gedemonteerd. Ik heb besloten dat er grotere ingrepen nodig zijn om de fiets echt praktisch inzetbaar te maken.

• het frame wordt net achter de bracketbuis doorgeslepen om de afstand tot de pedalen regelbaar te maken
• het frame wordt geschuurd, met roestwerende grondverf behandeld en dan herspoten
• het zitje wordt weer op de oorspronkelijke manier bevestigd
• de achterrem, die niet goed afgesteld kon worden, wordt vervangen door remmen met langere armen (Tektro)

De buis naar de bracketas wordt ongeveer 10 cm ingekort en op de bracketbuis wordt een nieuw stuk gelast, waardoor dit in het frame kan geschoven worden. Zo wordt de afstand tot de pedalen regelbaar zoals bij hedendaagse ligfietsen.

Frame op de werkbank: verstelbare trapboom maken

Wat het frame aangaat: nadat de originele laklaag afgeschuurd is tot op het blote metaal, komen er eerst twee lagen (roestwerende) metaal-alkydverf op. 

Alle lak verwijderd

Grondlaag in roestwerende verf

Dan trek ik met het frame naar Fietser.be, waar ik de spuitkabine kan gebruiken. Het frame wordt verder beschermd met twee lagen grondverf en tenslotte afgewerkt met nog eens twee lagen twee-componenten lak.

Het resultaat na assemblage

Nieuwe achterrem (Tektro)

Zicht op de voorvork

Nieuwe achterderailleur: Shimano Sora

Bij die gelegenheid zet ik het frame op de weegschaal: met 6,5 kg is het niet echt licht te noemen...

Bij de herassemblage wordt de ketting precies uitgelijnd. Dat was nodig, omdat ze om de haverklap afliep. Om dit verder te voorkomen, komt over de trekkende en weerkerende ketting een eindje kettingbuis, dat vastgelegd wordt aan het kettinggeleidewiel.

Daarmee hoort de aflopende ketting tot het verleden, of toch zo goed als.

Kobra in toeruitvoering

De originele bagagedrager wordt weer gemonteerd. Zo kan de fiets ingezet worden voor woon-werk verkeer: er kan een toptas op en ook de Radical M tassen kunnen eraan gehangen worden. Om dat laatste op een veilige manier te doen, zonder dat de rechtertas tegen de ketting hangt, verzin ik een afstandshouder.

Verder verloop

De originele pedalen hebben duidelijk geleden onder de opslag in een vochtige kelder: het spd-mechanisme is volledig verroest en reageert niet zoals het hoort. De merkloze pedalen worden eraf gehaald en vervangen door een setje Shimano PD-M 505.

Nieuwe pedalen

De fiets is echt als een klassieke racer geconcipieerd en ook dat heeft gevolgen. Nu ligt er achteraan een 28-622 Continental Grand Prix en die is eigenlijk net te breed. Als het wiel niet echt heel precies vastgezet is - het komt op 1 mm aan - sleept de band tegen de remhoeven.

Om de Kobra ook bij duisternis te kunnen gebruiken, bestel ik een Chinese sterke koplamp - een "Small Sun T013" van 1200 (Chinese) lumen - met extern accupack. Om die op de Kobra kwijt te raken, gebruik ik een gerecupereerde Minoura SpaceGrip.

Maart 2014: tijdens een ontspannen ritje geeft de freehub (vrijloopsysteem) er de brui aan. Dat gebeurt natuurlijk op het verste punt van de rit. Jan mag te voet naar huis, want er is geen verbinding meer tussen de cassette en het achterwiel.

Gesneuvelde Sachs freehub: moment om de hele as te reviseren

Ervaringen

De Kobra mag dan oud zijn - 20 jaar is niet min voor een racefiets -, hij rijdt wel prima. Beenhard, want ongeveerd, niet geschikt voor onverhard omwille van de dunne bandjes, maar gebruik hem op een asfaltweg buiten de stad en dan merk je waartoe zo'n ligger in staat is.

Kobra in woon-werk outfit

In 2013 reed ik er op één dag een tocht van 170 km mee. De verbindingsritten van thuis naar de start en nadien terug werden gereden aan een kruissnelheid van 30 km/u. Dat is prima vol te houden.

BBQ-tocht 2013: 170 km met de Kobra

Onder goede omstandigheden haal ik 35 km/u als kruissnelheid en de top ligt een eind boven de 50. Belangrijk is dat de fiets betrouwbaar is, dat er voldoende bagagecapaciteit is - de Agu toptas is voor woon-werk ruim voldoende - en dat het comfortabel fietsen blijft.
De fiets is zo eenvoudig van opbouw dat er weinig aan stuk kan. Met de betrouwbaarheid zit het dus wel goed.

Nadelen zijn er ook: het spartaanse karakter maakt dat het geen ideale toerfiets is. De dunne bandjes beperken het inzetgebied verder en omdat de ketting naast het voorwiel loopt, moet er geregeld afgestapt worden bij korte bochten.
Inherent aan een racefiets: geen spatborden, dus in de praktijk is dit een mooi-weer-fiets. Het is, door de opbouw, niet mogelijk om er spatborden op te monteren. Achteraan vangen de toptas en het zitje dit grotendeels op, maar vooraan is er niet veel aan te verhelpen, behalve een "moddervanger" op de onderbuis misschien. Om esthetische redenen laat ik het liever zo.

Dunne bandjes, geen vering en een klein voorwiel maken dat je elke oneffenheid voelt. Soms geeft dat stevige klappen, maar gelukkig bleef dat tot nu zonder gevolgen (op één stootlek na).

Band vervangen na een stootlek

In elk geval: de Kobra is een leuke fiets om mee te rijden. Extra aangenaam is dat de oude glorie weer in gebruik is en toch redelijk ruim inzetbaar blijkt.

Misrekening

Dinsdag was een mooie dag met een frisse start: toen ik kort na 7u vertrok, lag de temperatuur net boven het vriespunt. De Orca reed weer topless en het miniviziertje deed prima werk.
In de loop van de voormiddag klaarde het al snel op en de temperatuur steeg gestaag, tot zo'n 16° C. Dat betekende dat de terugrit erg aangenaam was. Je voelt gewoon de lente in de lucht.

Voor woensdag werd gelijkaardig weer voorspeld, maar met enkele variaties: het zou 's morgens toch wat minder fris zijn en de nevel kon wat langer blijven hangen. Dat leek ideaal om de Kobra nog eens te gebruiken.

De lichte nevel bleek toch eerder dicht te zijn, zodat mijn (fotochromatische) bril besloeg. Ik draag graag een bril, omdat die tocht en vuil uit mijn ogen houdt, maar als de mist erop neerslaat, valt er niet veel meer te zien. De bril werd dus weggeborgen.

Gewillig poserende Valenteyn Kobra

Ik heb nog niet nagegaan in hoever de Sigma BC 12.12 correct werkt, maar het ging vooruit: op een gegeven moment zag ik 41 km/u op de teller verschijnen en gedurende meerdere kilometers lag de snelheid boven de 38! Zo'n open ligger kan toch ook wel goed vooruit gaan.

Helaas: in de namiddag bleek de misrekening. Die beloofde 16° C moest verdeeld worden over 8° in de voor- en 8° in de namiddag... bummer.
De wind was ook nog eens aangewakkerd en toen ik op het jaagpad kwam, wist ik meteen waarom het 's morgens zo vlot ging: nu had ik die noordooster tegen. Ik haalde bij momenten geen 25. Bovendien was het koud, echt koud. Waarom stond die Orca thuis en niet op het werk? Dat was een pak aangenamer geweest...
De bio-shifter kwam eraan te pas: de ketting moest vooraan op het kleinste blad, want anders raakte ik de bruggen niet op. Er zit geen derailleur vooraan, dus de ketting moet manueel verlegd worden. Tegen dat ik thuis kwam, was ik uitgeteld.

Enfin: de Kobra heeft vorige week toch weer 44 km gebold en hij doet dat helemaal niet slecht.

Mooi-weer-fiets

Sinds december 2013 is mijn fietspark uitgebreid met de Flevobike E-Orca. Van de 16000 km die ik vorig jaar fietste, nam die velomobiel er 14000 voor zijn rekening.
De Valenteyn Kobra stond er beteuterd bij, want daarmee fietste ik amper 350 km...

Wat doe je daarmee? Als het zo doorgaat, neemt die enkel plaats in en dat is zonde: een fiets dient om mee te rijden. Dus moet ik er meer mee rijden of hij gaat de deur uit.

Vandaag was het, alles wel beschouwd, een mooie dag. De temperatuur lag vanmorgen net boven het vriespunt en klom tegen de middag tot zo'n 6° C. Voor halfweg februari voelt dat aan als subtropisch. Daarenboven lag de weg er poerdroog bij.

Het weer was dus ideaal om nog eens te proeven van het fietsen met de lage racer. Een open fiets betekent wel wat aanpassingen: ik had een extra laagje aan (regenjas met membraan), dikkere handschoenen (in de Orca rij ik, ook in de winter, vaak zonder), een lange, gevoerde fietsbroek, een helmmuts en fietshelm.

En jawel: het was weer genieten. Met een kruissnelheid van 32 km/u ging het niet veel trager dan met de Orca en het geeft een heel ander gevoel.

In de voormiddag klaarde het zelfs op en de zon brak door de wolkensluier. Voor de rit terug ging de jas in de fietstas, net als de helmmuts. In de bril werden de transparante glazen vervangen door zonwerende. Omdat ik deze keer een lichte rugwind had, steeg de kruissnelheid naar 35 à 37 km/u. Wat rijdt deze fiets fijn!

Nadelen zijn er ook, natuurlijk, maar die kende ik al. Zo is de Kobra ongeveerd en met 28mm bandjes op 7 bar is dat beenhard. 
Het kussen ventileert absoluut niet en de balhoofdbuis is net te kort afgezaagd, waardoor er geen plaats is voor een borgmoer. Dat betekent dat het balhoofd voortdurend lostrilt en al rijdend weer aangedraaid moet worden. Niet erg, maar je moet er wel aan denken.
Tenslotte is de Kobra gemaakt voor grotere mensen. Doordat ik de trapas dichter bracht, kom ik met mijn benen net tot tegen het stuur en rechts raak ik ook de armen van de sidepull voorrem. Erg? Neen, hoor, maar ideaal is het ook niet.
De draaicirkel is ongeveer die van een Quest...

Anderzijds is het een fiets die behoorlijk snel is en door zijn eenvoud erg betrouwbaar. Ook ligt hij prima: twee jaar geleden reed ik er op één dag 170 km mee en dat bleek helemaal geen probleem. Eigenlijk is het de lig-tegenhanger van een racefiets en dat was ook zijn doel. Deze Kobra werd in het verleden namelijk gebruikt voor indoor-ligfietsraces en daar schijnt hij geknipt voor te zijn!

Dit jaar zal hij toch wat meer kilometers doen. De eerste 45 zijn alvast achter de rug.

Motivator

Met de fiets naar het werk gaan is leuk. Zeker indien de route continu variërende, schitterende zichten biedt.

Na het grijze, natte augustus werd het beter. De zon zit zo hoog niet meer; de kleurtoon verandert stilaan.

Woensdag 3 september, de terugweg van het werk (Sloversdreef, Gentbrugge)

Voor donderdag was mooi, droog en zacht weer aangekondigd. Het was dus tijd om de oude, prima rijdende Kobra nog eens van stal te halen. De avond ervoor was die rijklaar gemaakt: bandjes op druk (8 bar), toptas erop en de verlichting gecontroleerd, want rond 7u is het tegenwoordig nog aan het schemeren.

Trekweg, Zwijnaarde, 4 september

Toen kon ik weer door de nevel vertrekken om de zon stilaan de horizon in brand te zien steken.

Een oude knar, maar hij rijdt prima

Trekweg, Gavere, 4 september

Het voelt altijd als een voorrecht om hiervan te kunnen genieten. Zo'n omgeving is dan ook een aanmoediging om elke dag weer op de fiets te stappen.

De Kobra deed het zoals verwacht. Op het jaagpad kon ik een kruissnelheid van tussen 30 en 35 km/u aanhouden op een comfortabele manier. Uiteindelijk lag het gemiddelde, volgens de fietscomputer, iets boven 28 km/u en dat is ongeveer wat ik met de Alleweder ook haalde. Niet slecht.

Daarbij valt het ook elke keer weer op hoe stil zo'n ligger rijdt in vergelijking met een velomobiel.

rustdag voor de Orca (niet voor mij)

De weersverwachtingen voor woensdag waren: minimum 10° C, maxima tot net boven 20° C, zwakke wind uit oostelijke richting en droog.

Dat was dus het geknipte weer om van fiets te wisselen en de avond ervoor werd de Kobra voorbereid: Small Sun fietslamp monteren, herstelspullen in de Radical banaantassen stoppen, de bandendruk even controleren en de fiets wat dichter bij de poort zetten.

Het valt me telkens weer op hoe hard die Kobra optrekt in vergelijking met mijn andere fietsen. Het hyperdirecte stuur is ook elke keer wennen: op lage snelheid valt dit niet mee (de poging van zoonlief vorig jaar om ermee te rijden strandde na één meter), maar een keer op tempo ligt de Kobra muurvast op de weg.
Ook de snelheid is aangenaam: met voor het gevoel dezelfde inspanning waarmee ik op de Trek toerfiets zowat 23 haal, gaat het met de Kobra vlot boven de 30 km/u. De kruissnelheid bedraagt zowat 32 km/u tijdens de woon-werkverplaatsing.

Een relatief warme nacht en halfbewolkt, dat leidde tot mooie nevelslierten boven de weiden langs de Scheldeoevers. Geen mist, maar een poëtisch beeld. 

Meteen kon ik ook weer de rechteroever nemen, die niet zo geschikt is voor een meersporige fiets.

Die Kobra vormt af en toe een welkome afwisseling voor de Orca: duidelijk wat langzamer en spartaanser, maar zonder die cocon rond je ben je meer betrokken bij de omgeving. Een open ligger produceert ook heel wat minder rijgeluiden.
Een stalen frame, een set wielen, 7 versnellingen en een heel eind ketting: dit staat heel ver van de gesofisticeerde Orca. Op zijn eigen manier is het wel een fiets die even aangenaam rijdt, zo lang het droog en warm genoeg blijft.

Wat een luxe, met de fiets naar het werk kunnen rijden!

eerste lentedagen = onderhoud aan de Kobra

Vorige week wist ik meteen hoe laat het was, toen de vrijloop van de Kobra er de brui aan gaf.
Deze week haalde ik het achterwiel eruit om uit te zoeken hoe het systeem verwijderd en vervangen kon worden. Dat was niet evident. Donderdagavond trok ik met het wiel naar Fietskeuken, om daar wat assistentie te vragen. De as kregen we er, na wat zoeken, wel uit, maar het freewheelsysteem niet: daarvoor was een inbussleutel maat 11 nodig en dat is net wat groter dan courant. Dat heb ik niet liggen en Fietskeuken ook al niet.

freewheelbehuizing met naaf

binnenzijde freewheelbehuizing

 Vrijdag reed ik dan maar met het wiel tot bij mijn vaste fietshandel, Plum, waar de hoofdmechanicien me op vijf minuten gedepanneerd had. Jawel: in de werkplaats lag wel een inbus maat 11. Via de andere kant van het wiel (de kant weg van het vrijloopsysteem) schroefde hij het boeltje los en - o, mirakel - Joris had nog zo'n vrijloop in het magazijn liggen! Dat is niet zo evident, want Sachs - de fabrikant van de as van de Kobra - heeft allang opgehouden te bestaan. Dus nu heb ik een nieuw systeem op mijn wiel zitten. Goedkoop is het niet: € 40! Als je rekent dat je een racewiel koopt voor € 80... Anderzijds: een Shimano Freehub bijvoorbeeld kost ongeveer evenveel.

Omdat het zaakje toch open lag, heb ik meteen de cassette helemaal uit elkaar gehaald en zorgvuldig gereinigd.

Ook de as is helemaal netjes gemaakt (en ziet er nog als nieuw uit). De Kobra - of toch minstens het achterwiel - zou weer goed moeten zijn voor heel wat jaren dienst.

In het (451) voorwiel was een spaak gebroken, maar zoals verwacht konden ze me daar niet meteen aan helpen: 205 mm is geen standaardmaat. Indien de winkel zoiets moet bestellen, moeten het meteen 144 spaken zijn. Als er dan eentje nodig is, wordt het duidelijk dat dit niet de moeite loont.
Een spaak via postorder kopen is al helemaal absurd: bij Rose bijvoorbeeld is die lengte voorradig, maar voor een spaak van € 0,25 betaal je € 8 verzendkosten... En spaken zijn nu eenmaal geen zaken die je op je lijstje zet tot bij een volgende bestelling (behalve indien je reserve wil bestellen).
De oplossing: een gerecupereerde standaardspaak nemen, die op de juiste lengte brengen en er zelf draad op rollen. Dat deed ik ook al toen ik het wiel met NuVincinaaf voor eFAW maakte. Nu nog even wachten tot mijn fietshandelaar zijn spaakroller teruggevonden heeft...

Een ander iets dat ligt te wachten, puur uit nieuwsgierigheid, is de defecte vrijloop. Ik  zal proberen die open te maken om te zien wat er nu stukgegaan is. Is het stuk, dan weet ik dat tenminste. Is het een kwestie van verhard vet of zo, dan heb ik een reserveonderdeel voor over pakweg 20 jaar.

Pech onderweg

Toen ik vanmorgen opstond, leek het erop dat het een prachtige vroege lentedag zou worden. De zon zat nog verscholen achter de einder, maar de lucht was beloftevol stralend blauw.
Er stond veel werk in huis op het programma, maar met zo'n weer kan ik onmogelijk de hele dag binnen bezig zijn. Rond 16u was het tijd voor een pauze en na maanden rust werd de Kobra van stal gehaald. Vorige week had ik die al onder handen genomen: de bandjes opgepompt, het stof verwijderd en de ketting van verse olie voorzien.

Het leek alsof de Kobra hierop gewacht had. De pakweg 15 kg maakt een heel verschil met de 50 van de Orca: op geen tijd rijd ik 30 km/u en meer. Het doel: één uur rijden. Van thuis gaat het naar Sint-Amandsberg en daar ga ik de Scheldedijk op, richting Melle. Het stuk van Destelbergen tot Melle heb ik de wind pal op kop, waardoor het tempo zakt tot net onder de 30. Dat is prima vol te houden, mits een voldoende hoge trapfrequentie.

Maar dan, net voorbij halfweg, kom ik aan de overkant weer de dijk op en na een kort moment van geknars is het uit met de pret. Ik kan trappen wat ik wil, de Kobra beweegt niet meer; het freewheel heeft er de brui aan gegeven. Dat is niet iets wat ik zomaar langs een jaagpad kan herstellen, dus gaan de helm en fietsbril uit en met een ligfiets aan de hand kan ik een wandeling huiswaarts aanvatten.

Het was lang geleden, maar ik heb toch enkele kilometers gelopen. Dat is niet zo handig met fietsschoenen en met een ligfiets aan de hand, maar het lukte wel en zo ging het toch wat sneller.

Nu staat me weer een aardige klus te wachten: het wiel moet eruit, de cassette moet eraf en dan kan ik de schade opnemen. 't Is weer eens iets nieuws, dus ik heb nog geen idee van wat het wordt: herstellen of vervangen. Dat zien we volgende week wel.

Zoeken naar licht

Het is weer die tijd van het jaar: als ik 's morgens rond 7u aanzet naar het werk, is het volslagen donker. Eerst is er nog een matige straatverlichting, dan volgt een onverlichte, modderige dreef, dan weer een kilometer of 6 verlichte stadsrand en dan 13 km onverlicht jaagpad.

Daar is maar één oplossing voor: verlichting op de fiets, die niet enkel dient om gezien te worden, maar vooral om de weg te verlichten. eFAW is al vanaf het begin uitgerust met een koplamp op de neus. Esthetisch is dit niet de elegantste oplossing, maar de hoogte van de lamp zorgt voor een beter zicht dan de ledspots die in de neus zaten bij de aankoop van de velomobiel. De Cyo T (60 lux) voldoet prima. De stroom komt van een batterijpack, bestaand uit 6 AA Eneloops (2000 mAh), die in de winter ongeveer wekelijks opgeladen worden

Als het mooi weer is (redelijk van temperatuur en vooral droog), wil ik de Kobra ook wel gebruiken voor woonwerkverkeer. Omdat het eens wat anders is, omdat de Kobra heel aangenaam rijdt en uiteindelijk ook niet trager is. Alleen: er zat/zit nog geen goede lamp op en dus is het praktisch niet haalbaar om die te gebruiken voor de zon op is. Als je aan +35 km/u over een onverlicht jaagpad sjeest, wil je echt wel minstens 100m voor je uit kunnen kijken.
De test met de WOWOW kopie van de Sigma Karma was een mislukking. Het dingetje is compact en licht (75g), maar is slechts een lampje om gezien te worden.

Nu is er een andere oplossing gevonden: een Chinese drievoudige fietslamp met Cree XM-L T6 en XP-E R2 leds. Het lampje levert tot 1200 lumen (geen idee van de lux-waarde) en zorgt dus voor een zee van licht.
De combinatie lamp (met houder), los accupack en afstandsbediening maakt het systeem wel wat onoverzichtelijk. Tot daar de theorie. Wat het in het echt doet, is pas te beoordelen als het lampje zijn lange reis gemaakt heeft: van Singapore naar België, dat vraagt wel even tijd (ongeveer een maand). Dit is wat ik mocht ontvangen.

Het geheel wordt geleverd met een oplaadbaar accupack. In de hoop dat de cellen lang meegaan, is dit een ecologische oplossing. Bovendien is het betaalbaar: € 60 vind ik redelijk. Voor die prijs heb je een lamp met een massieve aluminium behuizing, drie leds met spiegeloptiek, een batterijpack, de bijhorende lader, een afstandsbediening (met draad), een hoofdband (voor als je de lamp als hoofdlamp wenst te gebruiken) en een set rubberringen waarvan ik het doel niet kan raden. Kwaliteit en levensduur blijven afwachten.

Ik moest hiervoor van twee principes afwijken:

• geen naafdynamo mogelijk(enkelzijdige voornaaf) en de Sunup spaakdynamo kost meer dan deze lamp (en dan heb ik enkel een stroombron en nog geen licht), dus toch maar met oplaadbare batterijen werken.
• batterijlichten met afgekapte lichtbundel en hoge lichtopbrengst zijn moeilijk te vinden (eventueel de BuM Ixon-reeks) en de schakelaar zit op de lamp, wat op de Kobra minder ergonomisch is, dus is het een soort veredelde zaklamp geworden, met een concentrische lichtbundel. Het feit dat er drie leds in zitten met telkens een eigen reflector, maakt dat de lichtbundel wel in de breedte gespreid is. Je hebt a.h.w. drie zaklampen naast elkaar.

In dit geval vond ik het kunnen, aangezien de velomobiel het primaire verplaatsingsmiddel blijft. De Kobra wordt in het duister eerder sporadisch gebruikt en dan is een prijzige oplossing - spaakdynamo + verlichting neigt naar € 200 - niet rendabel.

De lamp zelf is zeer verzorgd, met een behuizing uit stevig en massief aluminium.

Bovenop zitten drie leds die de batterijlading aanduiden.

 
De aanslutingen (voor accupack en afstandsbediening) zijn netjes afgewerkt. 

Het accupack (4x 18650 batterijen van 2200 mAh) is netjes verzegeld en zit nog eens in een neopreen hoes die met een stevige klittenband vastgezet wordt. Voor de verbinding zit aan dit deel een spiraalsnoer, dat via een waterbestendige schroefverbinding aan de lamp gekoppeld wordt.
 

Ook de afstandsbediening wordt met klittenband vastgemaakt en die beschikt ook weer over een spiraalsnoer.

Het enige wat minder vertrouwen inboezemt, is de klem waarmee de lamp op het stuur  vastgezet wordt: de verbinding tussen lamp en houder is nogal losjes. Waarom kan het niet meteen helemaal goed zijn?

Op de afstandsbediening zitten drie knoppen: de eerste dient bij kort drukken om te schakelen tussen continu verlichting en knipperen (alternerend de twee buitenste en de binnenste led) en bij lang drukken om het licht in en uit te schakelen. De twee andere doen allebei hetzelfde: schakelen tussen de twee buitenste leds (laag vermogen, iets lager gericht), de binnenste (hoog vermogen en grotere lichtbundel) of alle drie samen. Leuk extraatje: als het licht uitgeschakeld is, kun je die knoppen gebruiken om met het licht te knipperen, net als in een auto.

Met de afstandsbediening kan ik de lamp in- en uitschakelen en de modi wisselen al rijdend. Mocht die er niet bij zitten, dan zit de schakelaar (op de lamp) ruim buiten bereik.

De set werd gauw even op de Kobra gemonteerd voor een eerste indruk.

Zoals je ziet, is de plaatsing van de afstandsbediening nog niet optimaal: de spiraalkabel is niet lang genoeg om tot aan het stuur te raken. Geen nood: het gaat om een 2,5 mm stereo jackverbinding. Een verlengsnoertje moet te vinden of te maken zijn. Alleen is 2,5 mm niet zo courant: 3,5 mm stereojack vind je met hopen, maar 2,5 mm... Of ik zoek nog een ander plekje voor de lamp. Omdat dit een mooi-weer-fiets (vooral droog weer) is, is waterbestendigheid ook van minder belang, maar dat zit eigenlijk wel snor, zo te zien.
 
Wat dit in de praktijk geeft, komt in een volgende post.

Bij de zoektocht was het vooral verrassend hoe weinig goede verlichting te vinden is in de reguliere fietshandels. Daar vond ik vooral lampjes om de fiets zichtbaar te maken. Je moet wel op zoek gaan bij webshops en hopen dat je iets behoorlijks bestelt. Het is en blijft dus een gok.

Wat je nu meer en meer ziet, is dat compacte, lichte lampjes op de fietshelm gemonteerd worden. Dat is evident op een bukker, omdat de lamp dan op het hoogste punt zit en de lichtbundel geprojecteerd wordt waar je kijkt. Op een ligfiets is het minder, omdat je eigen benen voor (bewegende) schaduw zorgen kort voor de fiets. Op de Kobra is er nog een ander bezwaar: de helm komt in conflict met de hoofdsteun. Uitgesloten dus.

Waar ik nog eens mee zou willen experimenteren, is de verlichting bovenop de velomobiel plaatsen. Dat zou betekenen dat ik beter gezien wordt (zal zowat op ooghoogte zitten) en dat de projectie van het licht beter zou zijn: een betere hoek en groter bereik, maar dus een lagere lichtopbrengst per m². Dat wordt wel iets voor als de E-Orca er is (nog een goede maand te gaan).